13 tác phẩm xuất sắc được vinh danh tại Cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay”

Tối 17/9, tại Hà Nội, Hiệp hội xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam phối hợp cùng Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức lễ tổng kết và trao giải Cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay”. Đây là một trong những hoạt động kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076-2026).

Một trong những điểm đáng chú ý của Cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay” là sự đa dạng về thí sinh tham gia, từ các sinh viên, thanh niên yêu thích điện ảnh đến các nghệ sĩ và người làm phim chuyên nghiệp. Người dự thi trải rộng về độ tuổi, từ những tác giả thuộc thế hệ nghệ sĩ thập niên 1970 đến các tác giả trẻ sinh năm 2000, mang đến những trải nghiệm, góc nhìn và cách kể chuyện khác nhau.

Trong 23 phim ngắn được lựa chọn vào Chung khảo, có 17 phim tài liệu, 04 phim truyện và 02 phim hoạt hình. Phim tài liệu chiếm tỷ lệ lớn, cho thấy nhiều tác giả lựa chọn đi từ các nhân vật, sự kiện và câu chuyện có thật; Phim truyện và hoạt hình mang đến những phương thức kể chuyện khác biệt về cấu trúc, xây dựng nhân vật và ngôn ngữ hình ảnh với những ý tưởng nhân văn và cũng độc đáo.

Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam TS. Ngô Phương Lan cho biết: Qua các bộ phim dự thi, Ban Tổ chức rất vui khi nhận thấy chủ đề ấy không bị đóng khung trong những bài học của quá khứ. Các tác giả đã tìm thấy hiền tài trong nhiều không gian của đời sống: trong lớp học và phòng nghiên cứu; trong nghệ thuật truyền thống và công nghệ mới; ở miền núi, vùng đồng bào dân tộc cũng như giữa nhịp sống đô thị; trong những con người đã được biết đến và cả những con người bình dị, âm thầm làm công việc của mình.

Tuy nhiên, cũng cần thẳng thắn nhìn nhận, một số tác phẩm có đề tài tốt nhưng chưa tìm được cách kể thực sự điện ảnh; còn phụ thuộc vào lời bình, phỏng vấn hoặc cách thể hiện mang tính minh họa. Điều đó không làm giảm ý nghĩa của sự tham gia, mà cho thấy một chặng đường tiếp tục phải đi: từ một ý tưởng hay đến một bộ phim hay còn cần lao động nghề nghiệp nghiêm túc, khả năng quan sát tinh tế và bản lĩnh tìm ra ngôn ngữ riêng.

“Cuộc thi khép lại, nhưng câu hỏi về “hiền tài hôm nay” vẫn còn mở. Tôi hy vọng mỗi bộ phim sẽ tiếp tục có đời sống riêng, đến với nhiều khán giả hơn. Và từ Cuộc thi này, sẽ có thêm những tài năng điện ảnh được phát hiện, bồi dưỡng và trưởng thành. Bởi xét đến cùng, một đất nước biết trân trọng hiền tài là một đất nước biết chuẩn bị cho tương lai. Và điện ảnh, bằng sức mạnh của mình, có thể góp phần nhận ra, lưu giữ và khơi dậy nguồn nguyên khí ấy” – TS. Ngô Phương Lan nói. 

Phát biểu tại buổi lễ, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng nhấn mạnh, nếu bia đá tại Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám lưu danh người tài của các thế hệ trước, thì màn ảnh hôm nay khắc họa và lan tỏa những hành trình cống hiến của con người đương thời. Phương thức biểu đạt có thể đổi thay, nhưng sự trân trọng đối với tri thức, nhân cách và cống hiến vẫn luôn được tiếp nối một cách bền vững.

Với Thủ đô Hà Nội, Cuộc thi cũng là một cách cụ thể để đưa tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam vào đời sống, phát huy vai trò chủ thể sáng tạo của nhân dân, trân trọng đóng góp của đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ. Một di sản sẽ thực sự sống khi tiếp tục khơi nguồn cho sáng tạo. Đặt câu chuyện “hiền tài” vào phim ngắn chính là một cách đưa di sản bước vào đời sống đương đại; để những giá trị hun đúc từ lịch sử tiếp tục được kể lại, làm mới và lan tỏa bằng ngôn ngữ của thời đại.

Đánh giá tổng thể về chất lượng tác phẩm của Cuộc thi năm nay, Đạo diễn, NSND Nguyễn Khải Hưng - Chủ tịch Hội đồng Chung khảo cho rằng các phim đều thể hiện sự trân trọng truyền thống, tinh thần tôn sư trọng đạo và mối quan hệ thầy - trò, đồng thời có những cách thể hiện mới mẻ bằng ngôn ngữ điện ảnh. Theo ông, dù được thực hiện bởi những người làm phim có mức độ kinh nghiệm khác nhau, nhiều tác phẩm vẫn tạo được cảm xúc cho người xem.

Đạo diễn, NSND Nguyễn Khải Hưng cũng nhấn mạnh, để một tác phẩm nổi bật, trước hết bộ phim cần bám sát tiêu chí của cuộc thi, đồng thời phải có cách sáng tạo riêng. “Mỗi một phim đều có sự sáng tạo khác nhau, nên tạo nên một màu sắc rất tươi đẹp cho cả chùm phim ngắn “Hiền tài hôm nay” - Đạo diễn, NSND Nguyễn Khải Hưng chia sẻ.