Trước khi gắn bó với Thể thao người khuyết tật, ông Vũ Thế Phiệt là vận động viên môn Điền kinh, cự ly trung bình và dài của Hà Nội; từng giành nhiều huy chương các giải đấu. Sau khi kết thúc sự nghiệp vận động viên với những chuyến tập huấn, thi đấu triền miên, ông chuyển sang công tác tại Sở Thể dục thể thao Hà Nội. Ông là người có công lớn trong việc tạo dựng phòng trào và đưa Quần vợt tại Hà Nội thành môn thế mạnh của thể thao Thủ đô.
Năm 1988, bà Trần Thị Tâm Đan, khi đó là Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội đi dự cuộc họp Thị trưởng các thành phố tại Kobe (Nhật Bản) về việc đăng cai tổ chức Đại hội Thể thao châu Á - Thái Bình Dương (FECPIC Games) năm 1989. Việt Nam được mời tham dự thi đấu một số môn dành cho người khuyết tật. Nhận nhiệm vụ từ bà Trần Thị Tâm Đan, ông Hoàng Vĩnh Giang khi đó đang giữ chức Giám đốc Sở Thể dục thể thao Hà Nội đã gọi ông Vũ Thế Phiệt đến và bàn kế hoạch thực hiện sự kiện này.
Ngày đó, thể thao dành cho người khuyết tật là một khái niệm vô cùng mới mẻ, ở Việt Nam chưa ai biết và nắm rõ về nó. Từ tiêu chuẩn để được tham gia thi đấu, đến dụng cụ tập luyện chuyên biệt, bác sĩ tư vấn, chuyên gia dinh dưỡng và huấn luyện viên đều chưa có quy chuẩn.
Cuối năm 1988, ông Vũ Thế Phiệt được Sở Thể dục thể thao Hà Nội cử sang Nhật Bản tham quan, học hỏi. Trong chuyến công tác này, ông đã quan sát, ghi chép tỉ mỉ, cẩn thận, đồng thời tiếp thu những kiến thức, kinh nghiệm từ phía bạn và xin một số dụng cụ như: xe lăn, bóng lăn, súng hơi... mang về cho các vận động viên khuyết tật Việt Nam luyện tập. Sau chuyến đi đó, ông quyết định đề xuất với ông Hoàng Vĩnh Giang về việc thành lập Trung tâm Thể thao người khuyết tật. Từ đây Câu lạc bộ Khúc Hạo số 1B Lê Hồng Phong, quận Ba Đình, thành phố Hà Nội ra đời.
Lúc đó, cơ sở vật chất ở đây còn rất hạn chế. Sân tập tennis từ thời Pháp đô hộ để lại với mặt sân xây bằng bê tông, chưa có nhà cửa, phòng ốc. Khi ông Hoàng Vĩnh Giang đồng ý cho triển khai, ông Vũ Thế Phiệt đã xúc tiến xây 1 ngôi nhà 2 tầng và cải tạo sân tennis (từng một thời là nơi phát triển phong trào tennis Thủ đô). Tầng 1 dành cho anh, chị, em khuyết tật đến giao lưu, luyện tập, còn tầng 2 sử dụng tập thể dục thể hình. Ngài Aliban khi đó là Đại sứ của Australia hay tới Khúc Hạo chơi tennis, biết Câu lạc bộ đang gặp khó khăn về máy móc thiết bị, ông đã tài trợ tiền mua xe lăn, bóng bàn để giúp các vận động viên tập luyện. Sau này Câu lạc bộ mua thêm tạ và đóng giá tập mở rộng thêm.
Có thể nói, đây là nơi để Thể thao Người khuyết tật Việt Nam lớn mạnh và trưởng thành. Thời gian đầu, có khoảng ba chục thành viên là thương binh đến tập luyện và thi đấu. Mọi thứ đều sơ khai và muôn vàn gian khó. Nhưng anh em luôn động viên nhau vượt qua khó khăn, đưa Thể thao Người khuyết tật Việt Nam có tên trên đấu trường quốc tế.
Mặc dù khi đó, Hiệp hội chưa được thành lập và thể thao người khuyết tật còn rất sơ khai nhưng năm1989, lần đầu tiên trong lịch sử, các vận động viên khuyết tật Việt Nam có tên trong danh sách tham dự Đại hội Thể thao châu Á - Thái Bình Dương tại Kobe (Nhật Bản).
Nước chủ nhà khi đó đã tài trợ cho Việt Nam 3 vận động viên thi đấu là: Mai Ngọc Thành (môn Bắn súng hơi), Nguyễn Văn Thành (môn Lownball), Ngô Xuân Chín (môn Nhảy xa và Lownball). Đây là Đại hội mà sau này được đổi tên thành ASIAN ParaGames. Đến với đấu trường năm đó, chúng ta xác định tham dự để học hỏi, thêm hiểu biết và lấy kinh nghiệm thi đấu. Nhưng thật bất ngờ, vận động viên Mai Ngọc Thành giành được 1 huy chương bạc môn Bắn súng hơi.
Tiếp tục nhiệm vụ của mình, sau khi Hà Nội tổ chức thành công Giải Maraton quốc tế năm 1993, ông Vũ Thế Phiệt đã đề nghị năm 1995 nên có thêm Giải đua Xe lăn quanh hồ Hoàn Kiếm. Năm đó, giải đấu đã mời được các vận động viên đến từ Australia và quốc gia khác tham dự, thi đấu 2 vòng. Trước sự cổ vũ, hò reo của Nhân dân, các vận động viên như tiếp thêm sự lạc quan, yêu đời. Còn người dân có cơ hội thấu hiểu, cảm thông, chia sẻ nỗi vất vả của người khuyết tật trong sân chơi thể thao.
Nhờ những hoạt động sôi nổi của Câu lạc bộ Khúc Hạo, mọi người truyền tai nhau và tìm đến số 1B Lê Hồng Phong ngày một đông hơn. Đối với ông Vũ Thế Phiệt đây là “bệ phóng”, một khoản “đầu tư” có hiệu quả, thêm cơ hội tìm kiếm tài năng cho Thể thao Người khuyết tật nước nhà.
Dần dần, Khúc Hạo trở thành “ngôi nhà” của các vận động viên khuyết tật. Rất nhiều gương mặt sáng giá và thành công trưởng thành từ đây như: vận động viên Điền kinh Đào Văn Cường (chạy 100m); vận động viên cờ Vua Trần Thị Bích Thủy với tấm huy chương vàng Đông Nam Á và châu Á; vận động viên Trương Công Hưng - bị liệt 2 chân. Những ngày đầu tập luyện, Trương Công Hưng phải nhờ bố cõng đi tập luyện nhưng sau đó, anh bắt đầu thích nghi được với môn thể thao của mình, sống độc lập, không e dè và trở thành đàn anh kì cựu trong môn đua Xe lăn, thi đấu từ châu Á sang châu Âu và châu Mĩ… cùng rất nhiều vận động viên tên tuổi khác.
Không chỉ tập trung thi đấu, tại Câu lạc bộ Khúc Hạo luôn có khẩu hiệu: “Các bạn hãy coi đây như ngôi nhà thứ hai của mình”. Để rút ngắn khoảng cách giữa người khuyết tật với cộng đồng.
Ông Vũ Thế Phiệt được biết đến là một trong những người có công lớn nhất trong việc gây dựng phong trào Thể thao Người khuyết tật Việt Nam. Ông là người đã học hỏi kinh nghiệm, nghiên cứu Chương trình Thể thao dành cho người khuyết tật từ nhiều quốc gia; Kết nối, mở câu lạc bộ, tạo sân chơi cho người khuyết tật trong nước; Tổ chức các Giải Thể thao Người khuyết tật toàn quốc; Tuyển, chọn vận động viên xuất sắc nhất tham dự giải quốc tế trong hơn 30 năm qua.
Qua những giải đấu này, chúng ta đã có những “hạt giống” cho thể thao khuyết tật nước nhà. Tiếp đến, Hiệp hội còn lo công tác đào tạo, bồi dưỡng và tổ chức nhiều cuộc thi đấu, giao lưu, cọ xát để nâng cao trình độ, bản lĩnh và giúp các vận động viên đủ sức mạnh, đủ tự tin để giành những tấm huy chương danh giá cho Tổ quốc tại các đấu trường quốc tế.
Trong hơn 30 năm qua, Ủy ban Paralympic Việt Nam đã làm được những điều “phi thường”. Có thể nói, thành tích mà các vận động viên người khuyết tật nước nhà giành được không hề thua kém các vận động viên bình thường. Tiêu biểu như, tại Thế vận hội Paralympic, Rio (Brazil 2016), Việt Nam đã có đủ bộ huy chương vàng - bạc - đồng, Đó là 1 huy chương vàng của đô cử Lê Văn Công (Cử tạ), 1 huy chương bạc của vận động viên Võ Thanh Tùng (Bơi), 2 huy chương đồng của lực sĩ Đặng Thị Linh Phượng (Cử tạ) và vận động viên Cao Ngọc Hùng (Điền kinh). Những thành tích của Thể thao Người khuyết tật Việt Nam hôm nay có sự đóng góp đáng kể của Cố Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Vũ Thế Phiệt.
Trong vai trò lãnh đạo của tổ chức quản lý Thể thao Người khuyết tật Việt Nam, ông Vũ Thế Phiệt không chỉ gây dựng phong trào rộng khắp cả nước, từ những trung tâm lớn như TP.HCM, Hà Nội, hay những địa phương có truyền thống mạnh như Quảng Trị đến những tỉnh miền núi như Điện Biên, Quảng Nam, Thái Nguyên… Những đóng góp tâm huyết và công sức qua nhiều nhiệm kỳ của ông đã giúp các thế hệ vận động viên người khuyết tật Việt Nam vượt qua mặc cảm, khó khăn, tìm thấy ý nghĩa cuộc sống, nuôi dưỡng đam mê và vươn lên khẳng định tài năng của mình bằng những tấm huy chương danh giá ở các giải đấu khu vực và châu lục cùng nhiều giải thế giới khác.
Người khuyết tật vốn mang trong mình sự mặc cảm nên họ cần đến những ai thực sự hiểu, cảm thông tuyệt đối với mình. Chính sự đồng cảm, yêu thương, chia sẻ và quan tâm chân thành của ông Vũ Thế Phiệt đã giúp các vận động viên khuyết tật Việt Nam vượt qua được những thử thách lớn ở các cuộc tranh tài mà ở đó, ý chí của con người là yếu tố quan trọng hơn hết. Là một người lãnh đạo cương trực, thẳng thắn trong công việc, ông Vũ Thế Phiệt còn được biết đến là một người có tấm lòng nhân hậu, gần gũi và chan hòa với tất cả mọi người. Đối với các vận động viên, ông như một người thầy, người cha luôn mang đến cho họ sự yêu thương, chia sẻ. Mỗi khi dẫn Đoàn Thể thao Người khuyết tật Việt Nam đi thi đấu, ông luôn là người động viên, quan tâm đến các vận động viên bằng tất cả tấm lòng của mình. Những hành động rất nhỏ của ông như giúp vận động viên lên xuống xe để di chuyển cùng đoàn, chọn lựa đồ ăn hợp khẩu vị và mang đến tận bàn cho vận động viên… luôn mang đến cho các vận động viên sự ấm áp, thân thương và đó cũng chính là động lực giúp các vận động viên người khuyết tật Việt Nam luôn nỗ lực trong tập luyện và thi đấu và giành thành tích cao trên đấu trường quốc tế.
Năm 2021, ông Vũ Thế Phiệt rời cõi tạm sau một cơn đau đột ngột. Sự ra đi của ông là mất mát lớn của gia đình cũng như của Thể thao Người khuyết tật Việt Nam. Nhiều mong muốn, dự định của ông về phát triển phong trào Thể thao Người khuyết tật Việt Nam trên toàn quốc cũng như nâng cao thành tích của Thể thao Người khuyết tật Việt Nam tại các đấu trường ASEAN Para Games, ASIAN Para Games, Paralympic còn dang dở, nhưng chắc chắn những người kế tục sự nghiệp và di sản của ông, những lớp thế hệ vận động viên Người khuyết tật tiếp theo sẽ hoàn thành những dự định ấy!
