Dự Lễ khai mạc có Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hoàng Đạo Cương; Đại sứ đặc mệnh toàn quyền nước Cộng hòa Cuba tại Việt Nam Rogelio Polanco Fuentes cùng đại diện các ban, bộ, ngành Trung ương, các cơ quan ngoại giao, các tổ chức hữu nghị và đông đảo đại biểu.
Phát biểu tại lễ khai mạc, Thứ trưởng Hoàng Đạo Cương nhấn mạnh, kỷ niệm 100 năm Ngày sinh Tổng Tư lệnh Fidel Castro là dịp để tưởng nhớ và tôn vinh nhà lãnh đạo kiệt xuất của cách mạng Cuba, người bạn lớn, người đồng chí vô cùng thân thiết của nhân dân Việt Nam. Trong lý tưởng cách mạng cao đẹp của Fidel Castro, nhân dân Việt Nam luôn tìm thấy sự tương đồng sâu sắc với tư tưởng, tình yêu nước và tình yêu nhân dân của Chủ tịch Hồ Chí Minh; ý chí kiên cường, bản lĩnh và tinh thần quốc tế cao cả của Fidel Castro đã trở thành biểu tượng đẹp trong lòng nhiều thế hệ người Việt Nam.
Theo Thứ trưởng, trong hệ thống các di tích về Chủ tịch Hồ Chí Minh, Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch giữ vị trí đặc biệt, không chỉ lưu giữ nguyên vẹn không gian gắn với 15 năm cuối đời của Chủ tịch Hồ Chí Minh mà còn là địa chỉ đỏ về đối ngoại văn hóa, nơi lan tỏa sâu sắc tình đoàn kết quốc tế. Thứ trưởng ghi nhận, đánh giá cao những đổi mới của Khu Di tích trong việc mở rộng hợp tác quốc tế, kết hợp hài hòa giữa nghiên cứu khoa học, sưu tầm, trưng bày, tiếp nhận và trao tặng tư liệu, góp phần phát huy giá trị di sản Hồ Chí Minh trong bối cảnh hội nhập quốc tế.
Thứ trưởng Hoàng Đạo Cương khẳng định, bản sắc lịch sử, văn hóa luôn là nhịp cầu bền vững đưa các quốc gia, dân tộc xích lại gần nhau. Chuỗi hoạt động lần này tiếp tục khẳng định vai trò của đối ngoại văn hóa trong việc củng cố niềm tin, thắt chặt tình đoàn kết anh em và hợp tác toàn diện giữa Việt Nam và Cuba; đồng thời truyền đi thông điệp về cuộc đời, sự nghiệp, tư tưởng và nhân cách cao đẹp của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Tổng Tư lệnh Fidel Castro đến đông đảo công chúng trong nước và quốc tế. Với nền tảng hữu nghị được xây dựng trong suốt 66 năm qua, hai nước sẽ tiếp tục mở rộng hợp tác, cùng viết tiếp những chương mới của tình đoàn kết, hữu nghị và tin cậy giữa hai quốc gia xã hội chủ nghĩa anh em.
Tại sự kiện, Đại sứ Cuba tại Việt Nam Rogelio Polanco Fuentes chia sẻ, hoạt động kỷ niệm 100 năm Ngày sinh của Tổng Tư lệnh Fidel Castro Ruz tại Việt Nam là minh chứng sinh động cho tình hữu nghị đặc biệt, truyền thống đoàn kết và mối quan hệ mẫu mực mà hai nước đã cùng dày công vun đắp, thể hiện sự kính trọng và tình cảm chân thành mà nhiều thế hệ nhân dân Việt Nam luôn dành cho Lãnh tụ lịch sử của Cách mạng Cuba.
Đại sứ Cuba tại Việt Nam mong rằng, thông qua chuỗi hoạt động ý nghĩa này, các thế hệ người Cuba và người Việt Nam hôm nay cũng như mai sau sẽ mãi gìn giữ và không ngừng vun đắp tình cảm hữu nghị do Tổng tư lệnh Fidel Castro và Chủ tịch Hồ Chí Minh dày công xây dựng, một tình cảm sâu sắc đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh khắc ghi bằng câu nói nổi tiếng: "Việt Nam và Cuba cách xa nhau hàng vạn dặm, nhưng lòng dân hai nước gần gũi như anh em một nhà".
Phát biểu khai mạc chương trình, bà Lê Thị Phượng, Giám đốc Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch nhấn mạnh, mặc dù chưa từng gặp gỡ, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Tổng Tư lệnh Fidel Castro đã gặp nhau trong tầm vóc của tư tưởng, khát vọng độc lập, tự do, lòng yêu nước và niềm tin vào sức mạnh của nhân dân. Chính sự gặp gỡ về lý tưởng ấy đã đặt nền móng vững chắc cho mối quan hệ hữu nghị truyền thống, đoàn kết đặc biệt giữa Việt Nam và Cuba trong hơn sáu thập kỷ qua.
Nhân dân Việt Nam luôn ghi nhớ câu nói nổi tiếng: “Vì Việt Nam, Cuba sẵn sàng hiến dâng cả máu của mình!” cùng hình ảnh Vị Tổng Tư lệnh của Cách mạng Cuba cũng là Nguyên thủ quốc gia nước ngoài đầu tiên và duy nhất đến thăm vùng giải phóng Quảng Trị vào tháng 9/1973. Đây là một sự kiện có ý nghĩa chính trị đặc biệt trong quan hệ hữu nghị giữa hai nước và gây tiếng vang trong dư luận quốc tế.
Chuỗi hoạt động được tổ chức lần này nhằm tiếp tục khẳng định sự gặp gỡ về lý tưởng, niềm tin giữa hai vị lãnh tụ, cùng nghĩa tình Việt Nam – Cuba, một mối quan hệ đoàn kết đặc biệt, thủy chung và mẫu mực hiếm có trong quan hệ quốc tế.
Theo Ban Tổ chức, chuỗi hoạt động gồm 4 nội dung trọng tâm: trưng bày ảnh tư liệu "Chủ tịch Hồ Chí Minh - Tổng Tư lệnh Fidel Castro chung một niềm tin, son sắt tình hữu nghị" với 100 bức ảnh tư liệu quý; trưng bày chuyên đề "Chủ tịch Hồ Chí Minh với Cuba"; lễ tiếp nhận hai bộ phim cùng nhiều ảnh tư liệu do Đại sứ quán Cuba tại Việt Nam trao tặng; giới thiệu các ấn phẩm về Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tổng Tư lệnh Fidel Castro và quan hệ hữu nghị đặc biệt Việt Nam - Cuba.
Đáng chú ý, khối tư liệu được trao tặng lần này tập trung vào ba nhóm nội dung lớn gồm: tư liệu về Chủ tịch Hồ Chí Minh với Cuba; tư liệu về cuộc đời và sự nghiệp của Tổng Tư lệnh Fidel Castro; tư liệu về ba chuyến thăm Việt Nam của Tổng Tư lệnh Fidel Castro, trong đó có nhiều hình ảnh lịch sử ghi lại chuyến thăm vùng giải phóng Quảng Trị năm 1973 - dấu mốc thể hiện sinh động tình đoàn kết đặc biệt mà nhân dân Cuba dành cho Việt Nam. Những tư liệu quý này sẽ góp phần làm phong phú thêm nguồn tư liệu phục vụ công tác nghiên cứu, bảo tồn và phát huy giá trị di sản, đồng thời tiếp tục lan tỏa sâu rộng tình hữu nghị giữa hai dân tộc.
Chuỗi hoạt động được tổ chức không chỉ nhằm tôn vinh cuộc đời, sự nghiệp và những cống hiến to lớn của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Tổng Tư lệnh Fidel Castro đối với sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, hòa bình, độc lập và tiến bộ xã hội, mà còn góp phần khẳng định ý nghĩa lịch sử, giá trị thời đại của mối quan hệ hữu nghị truyền thống, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện Việt Nam - Cuba.
Qua các hoạt động trưng bày, trao tặng tư liệu và giới thiệu ấn phẩm, Ban Tổ chức mong muốn tiếp tục bồi đắp niềm tự hào, ý thức trách nhiệm của các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ trong việc gìn giữ và phát huy di sản quý báu mà Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tổng Tư lệnh Fidel Castro cùng các thế hệ lãnh đạo và nhân dân hai nước đã dày công vun đắp.
