Khởi nguồn từ những "hạt giống" trên "đất thép"
Ngược dòng thời gian về năm 1995, tại Trung tâm Thể dục thể thao Quốc phòng II (Quân khu 7), câu chuyện bắt đầu từ con số 0 tròn trĩnh: sàn tập mượn tạm, trang thiết bị thiếu thốn. Nhưng chính trong gian khó, Quân đội đã đón nhận những "hạt giống" đầu tiên từ phong trào Quận Phú Nhuận và Hội Việt Võ Đạo TP.HCM 5.
Những chàng trai, cô gái đầy nhiệt huyết như Nguyễn Văn Ký, Võ Danh Hải, Phạm Thị Kim Phiên, Trần Văn Để, Nguyễn Võ Tiết Hồng Quân, Nguyễn Thị Tuyết Loan, Võ Trần Hoàng Mai... đã chấp nhận khoác lên mình màu xanh áo lính. Họ mang theo khát vọng gieo mầm Vovinam trên "đất thép", với niềm tin cháy bỏng vào sức sống của võ thuật dân tộc trong môi trường quân ngũ 7.
Điểm tựa từ mạch ngầm đạo nghĩa và tầm nhìn chỉ huy
Hành trình ấy sẽ chẳng thể vươn xa nếu thiếu đi những bàn tay dìu dắt. Trong những bước đi chập chững, phong trào đã nhận được sự định hướng tầm vóc từ Cố Võ sư Chưởng môn Lê Sáng, sự chỉ dạy tận tình của Cố Võ sư Chánh chưởng quản Nguyễn Văn Chiếu. Tiếp nối mạch ngầm đạo nghĩa ấy là sự đồng hành của các Võ sư Chánh chưởng quản Trần Văn Mỹ, Võ sư Nguyễn Văn Sen, Nguyễn Chánh Tứ, Nguyễn Hồng Quỳ, Nguyễn Tấn Thịnh...
Đặc biệt, hình ảnh tận tụy của Võ sư Nguyễn Hồng Tâm và Đại úy Nguyễn Duy Hùng (lúc ấy là Trưởng bộ môn võ thuật Trung tâm) đã trở thành điểm tựa tinh thần vững chãi, giúp các chiến sĩ hiểu rằng: Võ thuật không chỉ để chiến thắng, mà là để tu dưỡng và phụng sự.
Sự trưởng thành của Vovinam Quân đội còn là minh chứng cho tầm nhìn của những người cầm quân. Các thế hệ lãnh đạo Trung tâm Thể dục thể thao Quốc phòng II, từ Trung tá Nguyễn Trọng Tân, Thượng tá Trần Đình Dũng, Thượng tá Nguyễn Thanh Hùng đến Đại tá Hồ Châu Tuấn và nay là Trung tá Trương Quốc Bảo, đã luôn coi võ thuật là "vũ khí đặc biệt" để rèn luyện ý chí chiến sĩ, biến nơi đây thành "cửa lò" đào tạo những nhà vô địch.
Dấu ấn của vị Tướng Tư lệnh
Nhìn lại chặng đường 30 năm, Trung tướng, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Triệu Xuân Hòa - Nguyên Tư lệnh Quân khu 7, người luôn dành sự quan tâm đặc biệt cho phong trào thể thao quân sự - đã có những đánh giá sâu sắc. Ông nhìn nhận sự phát triển của Vovinam Quân đội không chỉ là thành tích thi đấu đơn thuần, mà là sự kết tinh của bản lĩnh Bộ đội Cụ Hồ.
Theo Trung tướng, việc đưa Vovinam vào quân đội là một chủ trương đúng đắn, bởi sự tương đồng giữa kỷ luật Quân đội và tinh thần võ đạo. Ông trân trọng nỗ lực của các thế hệ huấn luyện viên, vận động viên đã vượt qua những ngày đầu gian khó để khẳng định vị thế. Với ông, Vovinam Quân khu 7 nói riêng và Quân đội nói chung đã thực sự trở thành một "binh chủng" tinh nhuệ trên mặt trận văn hóa - thể thao, góp phần xây dựng lực lượng vũ trang "Cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại".
Những mốc son rực rỡ và thế hệ vàng
Từ sự quan tâm ấy, Vovinam Quân đội đã tạo nên những kỳ tích.
Năm 1999: Dưới sự dẫn dắt của huấn luyện viên đối kháng Võ Danh Hải, đội tuyển đã làm nên cú đột phá khi giành ngôi Á quân toàn đoàn quốc gia với 4 huy chương vàng của Lê Thị Lý, Phan Thị Thùy Dương, Trần Văn Để, Nguyễn Hoàng Sơn Tùng.
Năm 2002: Tại Đại hội Thể dục thể thao toàn quốc lần IV, đội tiếp tục giành hạng nhì toàn đoàn với cú đúp huy chương vàng của Phạm Đoàn Trâm Anh.
Vươn ra thế giới: Năm 2009 và giai đoạn 2010-2014 đánh dấu sự thống trị với những tên tuổi lẫy lừng như Võ Trần Hoàng Mai, Trần Thanh Sơn, Cao Vũ Linh, Đỗ Đức Vui, Nguyễn Tú, Lê Bảo Giang, Phạm Thị Mỹ Dung... Họ liên tiếp mang về huy chương vàng thế giới, châu Á và SEA Games.
Kế thừa di sản ấy, thế hệ trẻ hôm nay với Huỳnh Đức Vin, Lê Đức Anh, Hồ An Lĩnh, Lê Thị Bảo Châu... đang tiếp tục viết tiếp trang sử hào hùng.
Di sản con người: Những người thầy và nhà quản lý
Nhưng có lẽ, thành tựu đáng tự hào nhất của Vovinam Quân đội chính là con người. Nơi đây là "cái nôi" sản sinh ra những nhà quản lý tầm cỡ. Tiêu biểu là Tiến sĩ, Võ sư Võ Danh Hải - người đã cùng các đồng đội đặt những viên gạch đầu tiên, nay đã vươn tầm trở thành Phó Chủ tịch Hiệp hội Võ thuật Thế giới (WoMAU), là cầu nối đưa võ thuật Việt Nam hội nhập năm châu.
Đó còn là những người con ưu tú đang tỏa đi muôn phương: Võ sư Lê Hữu Nghĩa - Giám đốc kỹ thuật Vovinam tại Pháp; Võ sư Nguyễn Bình Định - Phó Chủ tịch Thường trực Liên đoàn Vovinam châu Á; Trung tá CN Đỗ Thị Bạch Tuyết - Phó Tổng thư ký Thường trực Liên đoàn Võ thuật QĐND Việt Nam. Hay những huấn luyện viên như Bùi Thanh Vỹ, Phan Quốc Cường, Nguyễn Tú... đang thành công tại các địa phương. Tất cả đều trưởng thành từ sự nghiêm khắc và tình thương của những người thầy như Võ sư Trần Văn Để, Nguyễn Thanh Sang, Đào Hoàng Tuấn.
Viết tiếp tương lai: Kỷ lục 180 câu lạc bộ
Hôm nay, dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Thiếu tướng Vũ Văn Điền - Tư lệnh Bộ Tư lệnh TP.HCM - phong trào đã bước sang một trang mới đầy ngoạn mục. Một kỷ lục chưa từng có đã được thiết lập: 180 câu lạc bộ võ thuật đã đi vào hoạt động trong lực lượng vũ trang TP.HCM.
Những người hiện thực hóa giấc mơ ấy - Thượng tá CN Lê Bảo Giang, Thiếu tá CN Nguyễn Xuân Duẩn - chính là những "trái ngọt" trưởng thành từ cây đại thụ Vovinam Quân đội.
30 năm, Vovinam Quân đội xin gửi lời tri ân sâu sắc đến các bậc tiền bối, các thủ trưởng và những người đồng đội đã sát cánh bên nhau. Thành quả hôm nay là minh chứng cho giá trị xuyên suốt: "Trung thành - Kỷ luật - Sáng tạo - Quyết thắng". Ngọn lửa ấy sẽ mãi cháy, xứng đáng là niềm tự hào của Thể thao Quân đội và Vovinam Việt Nam.