Những thống kê kinh tế mới công bố cho thấy, World Cup lớn nhất lịch sử mang lại quy mô thương mại kỷ lục, dù hiệu quả kinh tế đối với các nước chủ nhà vẫn gây nhiều tranh luận.
Hai triệu người đón Tây Ban Nha trở về sau chức vô địch World Cup
Sau chiến thắng 1-0 trước Argentina trong trận chung kết trên sân vận động MetLife, đội tuyển Tây Ban Nha trở về Madrid trong sự chào đón cuồng nhiệt của người hâm mộ.
Theo thông tin trên tờ Marca, khoảng 2 triệu người đã đổ về quảng trường Cibeles để tham dự Lễ diễu hành mừng chức vô địch World Cup 2026, biến trung tâm Thủ đô Madrid thành biển người phủ kín sắc đỏ.
Các tuyển thủ Tây Ban Nha như: Rodri, Gavi, Mikel Merino, Ferran Torres, Lamine Yamal cùng các đồng đội liên tục vẫy chào người hâm mộ trên chiếc xe buýt mui trần giữa bầu không khí lễ hội kéo dài nhiều giờ.
Một trong những khoảnh khắc đáng nhớ nhất là khi toàn đội cùng tung huấn luyện viên Luis de la Fuente lên không trung để tri ân nhà cầm quân đã đưa bóng đá Tây Ban Nha lên đỉnh thế giới lần thứ hai trong lịch sử.
Ferran Torres - người ghi bàn thắng duy nhất ở phút 106 giúp Tây Ban Nha đánh bại Argentina sau hiệp phụ - là tâm điểm của lễ mừng công khi nâng cao chiếc cúp vàng trước hàng triệu cổ động viên.
Trong khi đó, Lamine Yamal tiếp tục khẳng định vị thế của "ngôi sao" sáng nhất thế hệ mới. Mới 19 tuổi, tiền vệ của Barcelona đã sở hữu trọn bộ danh hiệu UEFA Nations League, EURO và World Cup, đồng thời đóng vai trò quan trọng trên hành trình chinh phục cả 3 danh hiệu của "La Roja".
Nhà vô địch thế giới trở lại với thử thách mới
Niềm vui đăng quang chưa kéo dài lâu khi đội tuyển Tây Ban Nha đã xác định trận đấu đầu tiên sau World Cup.
Theo Lịch thi đấu UEFA Nations League 2027, thầy trò huấn luyện viên Luis de la Fuente sẽ làm khách trên sân Wembley của tuyển Anh vào ngày 26/9, chỉ hơn 2 tháng sau khi đăng quang tại Mỹ.
Đây được xem là màn tái đấu đầy duyên nợ. Tây Ban Nha từng đánh bại "Tam sư" trong trận chung kết EURO 2024, còn lần này đội tuyển Anh sẽ có cơ hội đòi lại món nợ ngay trên sân nhà.
Đợt tập trung đội tuyển quốc gia cuối tháng 9 cũng đánh dấu cột mốc đặc biệt khi Liên đoàn Bóng đá Thế giới (FIFA) và Liên đoàn Bóng đá châu Âu (UEFA) lần đầu tiên tổ chức kỳ FIFA Days kéo dài 2 tuần với 4 trận đấu quốc tế. Điều này khiến các giải vô địch quốc gia hàng đầu châu Âu phải tạm nghỉ 3 tuần để nhường chỗ cho Lịch thi đấu đội tuyển.
Sau trận gặp Tây Ban Nha, tuyển Anh sẽ lần lượt đối đầu CH Czech và Croatia trong khuôn khổ Nations League, còn Tây Ban Nha hướng tới mục tiêu nối dài chuỗi thành công dưới thời huấn luyện viên De la Fuente sau các danh hiệu UEFA Nations League 2023, EURO 2024 và World Cup 2026.
World Cup lớn nhất lịch sử và những con số biết nói
Không chỉ tạo nên những câu chuyện trên sân cỏ, World Cup 2026 còn lập hàng loạt kỷ lục về quy mô tổ chức và thương mại.
Giải đấu diễn ra với 104 trận tại 16 thành phố thuộc Mỹ, Mexico và Canada, thu hút khoảng 6,5 triệu lượt khán giả đến sân, gần gấp đôi World Cup 2022. Công suất lấp đầy các sân đạt trung bình 99,7%, trong khi hệ thống FIFA Fan Festival đón khoảng 7,7 triệu lượt người tham dự.
Trước giải đấu, nghiên cứu do FIFA phối hợp với Oxford Economics thực hiện dự báo World Cup 2026 có thể tạo ra khoảng 40,9 tỷ USD giá trị kinh tế cho 3 quốc gia đồng đăng cai. FIFA cũng kỳ vọng doanh thu của chu kỳ tài chính 2023-2026 vượt 13 tỷ USD, gần gấp đôi chu kỳ trước, nhờ mở rộng quy mô giải đấu cùng nguồn thu từ bản quyền truyền hình, tài trợ và bán vé.
Lượng cổ động viên đông kỷ lục đã tạo cú hích cho ngành Du lịch và dịch vụ tại nhiều thành phố đăng cai.
Theo Viện Nghiên cứu Bank of America, chi tiêu bằng thẻ tại các thành phố tổ chức ở Mỹ tăng khoảng 5% trong giai đoạn từ ngày 10/6 đến 5/7 so với cùng kỳ năm trước. Nhà hàng và quán bar là những nhóm hưởng lợi rõ rệt nhất.
Dữ liệu của CoStar cho thấy, doanh thu trên mỗi phòng khách sạn tại Kansas City tăng gần 50%, còn Philadelphia tăng hơn 74% so với cùng kỳ. AirDNA cũng ghi nhận lượng đặt phòng lưu trú ngắn hạn tại Newark và Jersey City, 2 khu vực phục vụ khán giả đến sân MetLife xem trận chung kết, tăng khoảng 45%.
Ở lĩnh vực hàng không, RateGain Travel Technologies cho biết lượng đặt vé đến các thành phố đăng cai tăng gần 4% so với năm trước và tăng tới 75% sau tuần khai mạc giải đấu. Riêng tại Argentina, lượng đặt vé máy bay đến Mỹ tăng khoảng 46%, trong khi tuyến Buenos Aires - Atlanta ghi nhận mức tăng tới 108% sau khi đội tuyển Argentina tiến sâu.
Theo Bhanu Chopra - nhà sáng lập RateGain - điều này phản ánh xu hướng mới của du lịch thể thao khi nhiều cổ động viên chỉ quyết định mua vé máy bay và khách sạn sau khi biết đội tuyển của mình giành quyền đi tiếp.
Hiệu quả kinh tế vẫn là chủ đề gây tranh luận
Dù World Cup 2026 đạt quy mô thương mại chưa từng có, nhiều chuyên gia cho rằng, lợi ích kinh tế đối với các địa phương đăng cai cần được đánh giá thận trọng.
Ông Michael Edwards - Giáo sư tài chính thể thao tại Đại học Bang North Carolina (Mỹ) - nhận định, FIFA là đơn vị hưởng lợi lớn nhất khi nắm giữ các nguồn doanh thu giá trị như bản quyền truyền hình, tài trợ và bán vé. Trong khi đó, các thành phố đăng cai phải chi từ 100 đến 200 triệu USD cho an ninh, giao thông, y tế, hạ tầng và các hoạt động dành cho người hâm mộ.
Theo Giáo sư Michael Edwards, nhiều địa phương như: Seattle hay khu vực New York - New Jersey thậm chí phải thu hẹp quy mô FIFA Fan Festival do chi phí vận hành quá lớn.
Ông Edwards cũng lưu ý rằng, các thành phố vốn là điểm du lịch nổi tiếng như: New York, Los Angeles hay Miami luôn có lượng khách đông quanh năm, vì vậy, việc khách sạn kín phòng hoặc nhà hàng đông khách trong thời gian World Cup chưa đủ để chứng minh giải đấu tạo ra giá trị kinh tế mới.
"Một phần chi tiêu chỉ là sự dịch chuyển từ hoạt động du lịch vốn có", ông Michael Edwards nhận định.
Tại Mexico, hiệu ứng kinh tế cũng thấp hơn kỳ vọng. Deloitte ước tính World Cup chỉ tạo khoảng 100.000 việc làm tạm thời, thấp hơn khoảng 10% so với dự báo ban đầu. Trong tháng 6, chi tiêu cho khách sạn giảm 10,5%, chi tiêu tại nhà hàng giảm 4,9%, trong khi chi cho hoạt động giải trí tăng 16,5%.
Ngân hàng Banorte cũng hạ dự báo mức đóng góp của World Cup đối với tăng trưởng GDP Mexico xuống còn khoảng 0,4-0,5%.
Theo Giáo sư Michael Edwards, World Cup vẫn là sự kiện mang lại giá trị lớn về mặt tinh thần, giúp tăng niềm tự hào dân tộc và gắn kết cộng đồng. Tuy nhiên, ông cho rằng không nên mặc nhiên xem việc đăng cai World Cup là một chiến lược phát triển kinh tế hiệu quả chỉ dựa trên những con số về lượng khách hay doanh thu du lịch.
